Volautomatische spuitmachine staat in de steigers

Het idee is even wennen, maar technisch gezien lijkt volautomatisch én nauwkeurig spuiten geen onoverkomelijk probleem. Dan gaat het niet alleen over recht rijden in de spuitpaden met gps, maar ook over het keren tussen de werkgangen. Dat kan met een geheel autonoom werkende zelfrijder, zonder chauffeur op de bok.

The GreenSeeker meet op basis van Infrarood de hoeveelheid bladmassa. Dat vormt een handvat voor de aansturing van de afgifte van de spuitvloeistof.

Ik ben ervan overtuigd dat er een toekomst ligt voor dat soort volautomatische werktuigen", aldus Toon van den Berg in Rijsbergen. "Als ik alleen al kijk naar de gewasbescherming in aardbeien, daarvoor gebruik je in principe al tijd dezelfde rijsporen, die daar op den duur flink onder kunnen lijden. Met een brede volveldswerkende spuit blijft dat aantal sporen beperkt, maar dan zit je nog steeds met het gewicht van zo'n machine. Dus zou je liever een kleine, lichte spuitmachine hebben, maar de consequentie is dat het werk dan wel veel tijd vraagt." Waarmee duidelijk wordt aan welke eis zo'n kleinere spuit nog meer zou moeten voldoen: hij zou zichzelf moeten kunnen redden, dan kom je uit op een volledig autonoom werkende machine. Volgend voorjaar moet het werktuig zijn eerste rondjes draaien. (zie kopje 'Zelfstandig werkende spuit').

Veel doppen
Van den Berg is met een aantal collega's betrokken bij de ontwikkeling 'volautomatisch spuiten'. In enkele rijen van zijn gekoelde aardbeienteelt werkt hij sinds enkele maanden met een aanbouwspuit die onderdeel zou kunnen uitmaken van zo'n volautomaat. Zo ver is het dus nog niet, want de spuit hangt voorlopig nog even achter een gewone rechttoe-rechtaan trekker.

De werkbreedte is beperkt tot 'slechts' drie bedden á 1,60 meter, met Hardi luchtondersteuning, en met een wel erg royaal aantal spuitdoppen, zo lijkt het: aan het boompje hangen maar liefst 68 spleetdoppen. Maar de ophanging van die doppen is wel anders dan anders; niet mooi naast elkaar, maar steeds in groepjes van vier in een rechthoekige dophouder. Elk van die vier doppen heeft bovendien een andere afgifte.

Combinaties
"Elke dophouder kun je beschouwen als één dop", legt Van den Berg uit, deze spuitboom heeft dus in feite 19 doppen (68 gedeeld door 4). De afgifte van zo'n samengestelde dop (in liters per hectare) wordt bepaald door de combinaties die met de vier afzonderlijke doppen gemaakt kunnen worden. Dop 1 + dop 4 geeft bijvoorbeeld 300 liter per hectare, en dop 1 + dop 3 250 liter, en dop 1 alleen geeft 200 liter per hectare. Eveneens anders dan anders is de aanwezigheid van drie Greenseeker sensoren op de spuitboom, met een sensor voor elk bed. Ze maken onderdeel uit van het SensiSpray-systeem, (Homburg Holland in Stiens). Deze sensoren kunnen de verhouding tussen rood en nabij-infrarood licht meten. Een hogere verhouding hiervan betekent meer bladmassa, ofwel meer gewas, waarvoor wat meer spuitvloeistof nodig is.

Omgekeerd kunnen planten met wat minder bladmassa toe met wat minder middel. Ofwel: in het eerste geval is per dophouder een combinatie van doppen nodig met een grotere vloei stofafgifte dan in het laatste geval. Deze aansturing komt voor rekening van een computer, op basis van de aangereikte sensorinformatie.

Perslucht
Tijdens het spuiten is die variabele afgifte goed te volgen door de voortdurende wisseling van actieve doppen. Het openen en sluiten van de doppen gaat met perslucht, waarmee de afsluitmembranen op de spuitdoppen worden open gedrukt. De daarvoor benodigde compressor en voorraadvat voor de perslucht liggen bovenop het spuitje. Met een machine als deze sla je dus in feite twee vliegen in een klap, aldus Van den Berg: met een volledig zelfstandig rijdende en zichzelf aansturende uitvoering kan het gewicht beperkt blijven, waardoor de bodem in de rijsporen wordt ontzien, én je kunt terug naar het idee van een rijenspuit, met nauwkeurig op het gewas gerichte doppen die zoveel vloeistof spuiten als moet, en zo weinig als kan.

Door Joost Stallen joost.stallen@reedbusiness.nl

Zelfstandig werkende spuit
De activiteiten gericht op het gewasafhankelijk spuiten (het doseren van spuitvloeistof in verhouding tot de hoeveelheid gewas met hulp van de GreenSeeker sensoren) maken onderdeel uit van het project 'Innovaties in het Kwadraat' in peer, prei en aardbeien. De onderzoeksactiviteiten binnen aardbei worden gecoördineerd door de onderzoekers Jan van de Zande, Ard Nieuwenhuizen en Corné Kempenaar van Plant Research International (PRl in Wageningen Zij zijn daarnaast betrokken bij de ontwikkeling van een volledig zelfstandig opererend voertuig waaraan de spuitmachine gekoppeld kan worden. Deze ontwikkeling wordt tevens financieel ondersteund vanuit het Programma Precisie landbouw en

het Productschap Tuinbouw. De deelnemers om de spuitmachine te koppelen aan een autonoom opererend voertuig zijn de aardbeientelers Toon van den Berg (Rijsbergen), René Luysterburg (HeerIe), Jan van Meer (Breda), Ton Huismans (Nispen), Mark van Aert (Zundert) en Johannes de Boer van Homburg Holland. "De zelfrijder wordt gebouwd bij Homburg en moet komend voorjaar klaar zijn", vertelt onderzoeker Nieuwenhuizen. "Er komt een navigatiesysteem op als bestaande GPS-systemen, maar dan veel verder doorontwikkeld, met name om het manoeuvreren tussen de werkgangen goed te organiseren", vertelt hij. Verder is de veiligheid belangrijk, dat geldt de machine zelf, en de huidige regelgeving. "Bestaande regels daarover zijn verschillend te interpreteren."

Bron: groenten&fruit  30.08.11